Χοιρινό Κρέας (οι εξελίξεις…) | του Σταμάτη Σεκλιζιώτη

Η Αφρικανική Πανώλη των Χοίρων…!!!

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Γεωργίας και Τροφίμων (FAO) η Αφρικανική Πανώλη των Χοίρων (African swine fever, ASF) που προσβάλλει τα χοιρινά κρεοπαραγωγής αλλά και τους αγριόχοιρους, έχει εξαπλωθεί σε πάνω από 30 επαρχίες της Κίνας (μέχρι την Μογγολία και εντός της Ρωσικής επικράτειας), στο Βιετνάμ και στην Καμπότζη..!!

Τα πρώτα κρούσματα εμφανίστηκαν τον Αύγουστο του 2018 και επίσημα το Υπ. Γεωργίας της Κίνας ανακοίνωσε την εμφάνιση της ζωονόσου. Από τότε μέχρι σήμερα έχουν οδηγηθεί στην σφαγή πάνω από ένα εκατομμύριο χοιρινά και οι σφαγές συνεχίζονται… Επί πλέον άλλα 100.000 χοιρινά εσφάγησαν στο Βιετνάμ και στην Μογγολία (τα περισσότερα στο Βιετνάμ…).

Λόγω της θανατηφόρου νόσου (θανάτων προσβληθέντων χοιριδίων και χοιρομητέρων), των σφαγών πρόληψης των οποίων ο αριθμός υπερβαίνει κατά πολύ τον αριθμό που εκτιμά και δημοσιεύει ο FAO (στην Κίνα, πολλές μονάδες πάχυνσης, και μικρότερες περιπτώσεις εκτροφής και πάχυνσης σε απομακρυσμένες αγροτικές περιοχές δεν αναφέρουν τις προσβολές, γιατί δεν έχουν κανένα οικονομικό όφελος…), μόνο για τον Δεκέμβριο (του 18), τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο (του 19) ο συνολικός αριθμός χοιριδίων στην Κίνα μειώθηκε κατά 14,1% (ή κατά 45 εκατομμύρια χοιρίδια) και κατά 13% ο πληθυσμός των χοιρομητέρων, περίπου 4 εκατομμύρια χοιρομητέρες με αρνητικές επιπτώσεις στην παραγωγή και κατά συνέπεια την διαθεσιμότητα του κρέατος απέναντι στην μεγάλη ζήτηση. Οι αριθμοί αυτοί προσδιορίζουν και την μεγάλη ανάγκη της Κίνας να προχωρήσει σε εισαγωγές χοιρινού Κρέατος από άλλες χώρες το 2019, σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά, ακόμη και από τις ΗΠΑ παρά τους υψηλούς δασμούς (62% δασμός, ως αντίποινα Κίνας) προς τις ΗΠΑ, η οποίες όμως ήδη αύξησαν τις πωλήσεις προς την Κίνα από 24.000 ΜΤ τον Μάρτιο του 2018, στους 143.000 ΜΤ περίπου μέχρι σήμερα (περιλαμβανομένων και όλων των μέχρι σήμερα ανεκτέλεστων συμβολαίων πώλησης προς την Κίνα)..

Δυναμικά στην αγορά της Κίνας μπαίνει και το Βραζιλιάνικο χοιρινό, το οποίο αυξήθηκε κατά 200% από το 2017 μέχρι σήμερα, υποκαθιστώντας ένα μεγάλο μέρος των πωλήσεων των ΗΠΑ προς την Κίνα, μετά τα δασμολογικά αντίμετρα της Κίνας προς τα γεωργικά προϊόντα των ΗΠΑ, αλλά και να ανταγωνίζεται σκληρά το Γερμανικό και το Ισπανικό χοιρινό, που επίσης πωλούνται στην Κίνα σε μεγάλες ποσότητες. Ο μεγαλύτερος εξαγωγές χοιρινού κρέατος της ΕΕ (και κρεατοσκευασμάτων από χοιρινό) είναι η Ισπανία αλλά και η Πορτογαλία, οι οποίες έχουν διεισδύσει επιτυχώς όχι μόνο στην αγορά της Κίνας αλλά και στο Μεξικό και στην Λ. Αμερική ευρύτερα.

Με την εμφάνιση της Αφρικανικής Πανώλης, παρατηρήθηκε αύξηση κατανάλωσης βοδινού κρέατος στην Κίνα γεγονός που ευνόησε και ευνοεί πάλι τους διεθνείς προμηθευτές (εξαγωγείς προς την Κίνα) κυρίως από Λ. Αμερική, Β. Ευρώπη, αλλά και ΗΠΑ. Ήδη από 1,35 εκατομμύρια τόνους βοδινού που εισήχθησαν στην Κίνα το 2018, για το 2019 αναμένονται οι εισαγωγές να ξεπεράσουν τους 1.600.000 ΜΤ. Η Κίνα καταναλώνει πάνω από 8 εκατομμύρια τόνους βοδινού κρέατος ετησίως. Η κατανάλωση χοιρινού στην Κίνα σε κανονικές χρονιές, κυμαίνεται κάπου μεταξύ 55 και 56 εκατομμύρια ΜΤ κρέατος, ενώ για το 2019 εκτιμάται (πηγή: USDA) να πέσει ίσως και κάτω από τα 53 εκατομμύρια τόνους ενώ οι εισαγωγές χοιρινού στην Κίνα για το 2019 θα αγγίξουν τα 2 εκατομμύρια Μ τόνους, κατά 500.000 ΜΤ περισσότερο από το 2018, λόγω της πτώσης της εγχώριας παραγωγής (του αριθμού χοιριδίων προς σφαγή…).

ΚΑΙ Η ΕΕ….

Η ΕΕ με τη σειρά της δεν έχει αποφύγει την Αφρικανική Πανώλη των χοίρων και τα περιστατικά είναι αρκετά κυρίως στην Πολωνία, την Ουγγαρία, την Λάτβια, αλλά και στο Βέλγιο. Αναφορές για εμφάνιση κρουσμάτων έρχονται και από τις Ρουμανία, Μολδαβία, Ουκρανία, Ρωσία ακόμη και Βουλγαρία. Το Βέλγιο και η Γαλλία έχουν λάβει αυστηρά μέτρα στα σύνορά τους για να μην υπάρχει διασπορά της νόσου, ενώ το κυνήγι των αγριόχοιρων που ευθύνονται για την μόλυνση παραγωγικών χοιροτροφικών εκμεταλλεύσεων έχει ενταθεί σε ολόκληρη την Ευρώπη.

Από το 2017 με παραγωγή χοιρινού κρέατος που ήταν στην ΕΕ-28 περίπου στους 23,7 εκατομμύρια μετρικούς τόνους (ΜΤ σε σφάγιο), για το 2019 η παραγωγή προβλέπεται να αυξηθεί στους 24.150 ΜΤ, ήτοι μια αύξηση του 2% περίπου, με την κατανάλωση στην ΕΕ να κυμαίνεται μεταξύ 20 και 21 εκατομμύρια ΜΤ και με 2,5 έως 3,0 εκατομμύρια ΜΤ να εξάγονται σε τρίτες χώρες αναλόγως με την χρονιά και την διεθνή ζήτηση.

Το Αμερικανικό Υπ. Γεωργίας (USDA) εκτιμά ότι η παραγωγή στην ΕΕ για το 2019 θα ξεπεράσει τα 24 εκατομμύρια τόνους (υψηλότερα από το 2018 και 2017) και θα υπάρξει επάρκεια κρέατος με αρκετά περιθώρια εξαγωγών προς την Κίνα που επιδεικνύει ζήτηση λόγω των επιπτώσεων της πανώλης. Και όλα αυτά παρά την μείωση του πληθυσμού των χοιρομητέρων στην ΕΕ κατά 3% το 2018, κυρίως σε Ολλανδία, Γερμανία και Πολωνία (πηγή: EUROSTAT), αλλά με παράλληλη αύξηση των χοιριδίων ανά χοιρομητέρα τα οποία έφτασαν στα 22,2 κατά Μ.Ο. ετησίως στην ΕΕ, σε σχέση με τα 16 χοιρίδια το 2000 (εκτιμώμενη αύξηση κατά 2% ετησίως). Μόνο η Ισπανία παρουσίασε αύξηση του πληθυσμού χοιρομητέρων το 2018 κατά 47.000 κεφαλές.

Οι τιμές του χοιρινού κρέατος διεθνώς και στην ΕΕ επηρεάστηκαν (αυξητικά και κατά περιοχές…) από ένα σύνολο αιτίων, όπως η Αφρικανική Πανώλη που ενέσκηψε στις περισσότερες χώρες παραγωγής χοιρινού (Κίνα και ΕΕ), οι υψηλές τιμές ζωοτροφών και οι καλοκαιρινοί καύσωνες που δεν βοηθούν στην παραγωγικότητα του κλάδου. Παρά όμως τους παράγοντες αυτούς η κατανάλωση χοιρινού στην ΕΕ δεν εκδηλώνει πτωτικές τάσεις.

ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ….!!

Οι υψηλότερες αυξήσεις για όλες τις κατηγορίες χοιρινού κρέατος στην ΕΕ παρατηρούνται στην Ελλάδα για την περίοδο Μάρτιος 2018 – Μάρτιος 2019 και περίπου στο ύψος του + 7,3%…!!! (Carcass Grades S & E), πολύ μεγαλύτερη αύξηση από όλα τα υπόλοιπα Μέλη της ΕΕ. Η Ελληνική χοιροτροφία και κτηνοτροφία γενικώς «λευκών κρεάτων» επηρεάζονται από τις υψηλές τιμές ζωοτροφών (αυξήσεις σόγιας και καλαμποκιού) και τα μεγάλα κόστη φόρων και εισροών που επιβαρύνουν τις εκμεταλλεύσεις (φορολογία, ενέργεια, φάρμακα, εξοπλισμός, εργασία, εισφορές, μη ανανεώσιμο γενετικό υλικό, έλλειψη πρόσβασης σε ευνοϊκό σύστημα «αγροτικής χρηματοδότησης» κεφαλαίων κίνησης…, κλπ) καθώς και το «επιβαρυντικό» για την χώρα και την παραγωγή σύστημα συμπίεσης τιμών παραγωγού (κατά κανόνα αδύναμοι οι παραγωγοί να αντισταθούν διαπραγματευτικά….), της πολύμορφης και ανεξέλεγκτης κερδοσκοπικής «διαμεσολάβησης» και – κατόπιν όλων αυτών – της διογκωμένης τελικής τιμής λιανικής για τον καταναλωτή σε σχέση με άλλα Ευρωπαϊκά χοιρινά και με τα εισαγόμενα (δυστυχώς κατά 70% από ΕΕ σε πολύ ανταγωνιστικότερες τιμές από τα εγχώρια), όπως π.χ. της Δανίας όπου η περισσότερη ποσότητα ζωοτροφών παράγεται εντός των εκμεταλλεύσεων – «on farm» και με άλλες πρακτικές πάχυνσης και διαχείρισης προς μείωση του κόστους.

ΔΥΣΤΥΧΩΣ…

Το θέμα δεν εξαντλείται εύκολα και μάλιστα σε δύο σελίδες γραπτής σκέψης… Η χώρα δεν πάσχει μόνο στο κομμάτι που λέγεται χοιρινό κρέας, αλλά ολόκληρος ο πρωτογενής τομέας παραμένει θύμα (και για πολλά χρόνια) μιας θλιβερής και έρπουσας «νοοτροπίας» αναχρονισμού, της καταστροφικής μικροπολιτικής, της διοικητικής αναξιοκρατίας και με τρανταχτή την απουσία της σύγχρονης «επιστημονικότητας» (π.χ. Συστήματος & Εθνικού Δικτύου Γεωργικών Εφαρμογών…) για την οποία η ευθύνη πάλι γέρνει και βαραίνει προς την πλευρά ενός αναχρονιστικού κράτους, το οποίο πορεύεται με εποικοινωνιακά πυροτεχνήματα, με δελτία τύπου «αυτοοπροβολής» και ψηφοθηρικών «εξαγγελιών» πολιτικών προσώπων, χωρίς αντίκρυσμα και κανένας από αυτούς να μην αποφασίζει, να αποτολμά ή έστω να οραματίζεται (κάτι είναι κι’ αυτό…) μια «Εθνική Αγροτική Πολιτική» αυτάρκειας, ποιοτικής παραγωγής και εξαγωγών, για την πιο σημαντική βιοκλιματικά και γεωγραφικά χώρα της Μεσογείου, όπως η Ελλάδα μας… .

Σ. Σεκλιζιώτης

Γεωπόνος  – Αρχιτέκτων Τοπίου

(Ph.D, Birm-UK)

Αρέσει σε %d bloggers: